U północnych wybrzeży Karpathos archeolodzy morscy zidentyfikowali rozległy zespół stanowisk podwodnych obejmujących wraki statków, kotwice bizantyjskie oraz pozostałości infrastruktury portowej. W jednym obszarze potwierdzono obecność czterech starożytnych wraków i jednego młodszego, a także licznych artefaktów związanych z handlem i transportem, w tym amfor. Zebrany materiał pozwala analizować funkcjonowanie tego fragmentu Morza Egejskiego jako ważnego szlaku żeglugowego.
Badania objęły północną część wyspy Karpathos oraz sąsiednią wyspę Saria.
Nurkowania prowadzono na głębokościach od 3 do 45 metrów, co obejmuje zarówno strefy przybrzeżne, jak i głębsze rejony wód.
W płytszych obszarach zidentyfikowano pozostałości dawnych portów, natomiast głębiej zalegają wraki oraz ciężkie elementy wyposażenia, takie jak kotwice. Rozproszenie stanowisk na tak dużym obszarze wymagało precyzyjnej dokumentacji i systematycznego podejścia do badań.

Prace terenowe rozpoczęto w październiku 2025 roku w ramach programu badawczego prowadzonego od 2019 roku.
W trakcie jednej kampanii wykonano ponad 120 nurkowań, co pozwoliło na szczegółowe rozpoznanie stanowisk. Odkrycia obejmują okres od końca VII wieku p.n.e. do pierwszej połowy XIX wieku n.e., co oznacza ciągłość aktywności morskiej przez ponad 2600 lat. Taki zakres chronologiczny w jednym rejonie jest istotny dla badań nad rozwojem żeglugi i handlu w regionie.
Szczególnie istotne są amfory transportowe, które dostarczają informacji o kierunkach wymiany handlowej.
Uzupełnieniem są odkrycia ponad 20 kotwic bizantyjskich oraz reliktów portowych w rejonie Tristomo, co wskazuje na intensywne wykorzystanie tego obszaru w różnych okresach historycznych. Zestawienie tych elementów pozwala interpretować Karpathos nie tylko jako punkt tranzytowy, ale jako aktywny ośrodek związany z handlem i logistyką morską.
Projekt realizowany jest przez greckie Ministerstwo Kultury we współpracy z Narodową Fundacją Badań Naukowych oraz Instytutem Badań Historycznych.
W badaniach uczestniczyło ponad 40 specjalistów z różnych krajów. Wykorzystano różne metody dokumentacji — od klasycznych pomiarów po techniki rejestracji podwodnej. Równolegle prowadzono działania konserwatorskie, ukierunkowane na zabezpieczenie znalezisk w ich naturalnym środowisku.

Część działań koncentruje się na ochronie stanowisk przed wpływem czynników środowiskowych, w tym zmian klimatycznych.
Prace prowadzono również w rejonie Kasos. Coraz częściej stosuje się podejście in situ, polegające na pozostawieniu obiektów na dnie morza przy jednoczesnym ich zabezpieczeniu. Jest to kierunek, który ogranicza ingerencję w stanowiska i pozwala zachować ich kontekst archeologiczny.
źródło: Greek Ministry of Culture
Magazyn BlueLife
Spodobał Ci się artykuł? Wesprzyj naszą dalszą pracę.
Inwestuj w wolne media, które szanują Twoją prywatność.



