Stan populacji ryb rafowych na świecie od lat budzi niepokój naukowców, ponieważ nadmierne połowy i degradacja środowiska morskiego doprowadziły do znacznego spadku ich liczebności. Najnowsze badania pokazują jednak, że sytuację można odwrócić. Globalna odbudowa populacji ryb żyjących na rafach koralowych mogłaby zwiększyć ich zrównoważoną liczebność nawet o połowę, bez naruszania równowagi ekosystemów.
Badanie przeprowadzone przez naukowców ze Smithsonian Tropical Research Institute (STRI) wskazuje, że obecny stan wielu raf nie odzwierciedla ich naturalnego potencjału biologicznego. Ryby są odławiane szybciej, niż są w stanie się rozmnażać, co ogranicza długoterminową stabilność populacji.
Co pokazują dane z raf na całym świecie?
Analiza objęła rafy koralowe w kilkunastu krajach, m.in. w Panamie, Dominikanie, Kenii, na Filipinach, w Omanie oraz Indonezji. Naukowcy porównali aktualną liczebność ryb z poziomem, jaki mógłby zostać osiągnięty przy racjonalnym zarządzaniu połowami.
Wyniki wskazują, że wiele populacji ryb rafowych funkcjonuje znacznie poniżej poziomu biologicznej równowagi. Oznacza to, że rafy mogłyby utrzymywać znacznie większą liczbę ryb, gdyby presja połowowa została ograniczona.

Jak oszacowano 50-procentowy wzrost populacji?
Zespół badawczy wykorzystał modele statystyczne, które pozwoliły określić, jaka liczebność populacji ryb jest możliwa do utrzymania w długim okresie. Uwzględniono scenariusze obejmujące maksymalne zrównoważone poziomy populacji oraz warianty pośrednie, zapewniające stabilność raf.
W zależności od stopnia degradacji środowiska oraz wprowadzonych regulacji, czas odbudowy populacji ryb rafowych oszacowano na od około 6 do 50 lat. Po tym okresie rafy mogłyby utrzymywać średnio o 50 procent więcej ryb niż obecnie, bez ryzyka ich ponownego załamania.
Dlaczego większa populacja ryb ma znaczenie?
Wzrost liczebności ryb rafowych przekłada się nie tylko na zdrowie ekosystemów, ale również na większą odporność oceanów na zmiany klimatu i presję człowieka. Silne populacje ryb wspierają regenerację raf, kontrolują rozwój glonów i stabilizują cały system morski.
Co istotne, kraje zmagające się z niedożywieniem mogą najbardziej skorzystać na odbudowie populacji ryb, ponieważ większa liczebność stad oznacza w przyszłości stabilniejsze i bezpieczniejsze źródło pożywienia.
Odbudowa zamiast dalszej degradacji
Naukowcy podkreślają, że kluczowe znaczenie ma skuteczne zarządzanie rybołówstwem rafowym, obejmujące limity połowowe, monitoring oraz okresy ochronne. W niektórych regionach konieczne będzie również wsparcie lokalnych społeczności, aby umożliwić im przetrwanie w czasie odbudowy zasobów.
Jak zaznacza Jessica Zamborain-Mason, odbudowa populacji ryb rafowych to inwestycja długoterminowa, która przynosi korzyści środowiskowe, społeczne i zdrowotne, pokazując, że ochrona oceanów i potrzeby ludzi nie muszą się wzajemnie wykluczać.
Jessica Zamborain-Mason, Joshua E. Cinner, M. Aaron MacNeil, Maria Beger, David Booth, Sebastian C. A. Ferse, Christopher D. Golden, Nicholas A. J. Graham, Andrew S. Hoey, David Mouillot, Sean R. Connolly. Potential yield and food provisioning gains from rebuilding the world’s coral reef fish stocks. Proceedings of the National Academy of Sciences, 2025; 122 (51) DOI: 10.1073/pnas.2508805122
Magazyn BlueLife
Spodobał Ci się artykuł? Wesprzyj naszą dalszą pracę.
Inwestuj w wolne media, które szanują Twoją prywatność.






