Wraki pod ochroną w Anglii: nowy podręcznik dla policji i służb

Historic England i Uniwersytet w Plymouth opublikowały nowy podręcznik dla organów ścigania. Dokument ma ułatwić wykrywanie i reagowanie na przestępstwa popełniane na chronionych wrakach i podwodnych zabytkach. Przewodnik wspiera policję, służby morskie i wolontariuszy w całym regionie przybrzeżnym Anglii.

 

 

Podręcznik „Common Enforcement Manual for Heritage Crime at Sea” powstał, by uzupełnić luki w wiedzy funkcjonariuszy i zapewnić szybki dostęp do przepisów prawa morskiego oraz standardowych procedur operacyjnych (SOP). Zawiera instrukcje dotyczące obserwacji, dochodzeń, interwencji oraz komunikacji między agencjami, dostępne także w trybie offline na pokładach statków.

 

Artykuł premium z   BlueLife.pl  

 

Prawo, procedury i chronione wraki

Manual  zbiera przepisy dotyczące podwodnego dziedzictwa w Anglii, w tym:

• • Ustawę o ochronie wraków z 1973 roku (Protection of Wrecks Act 1973) – która chroni wybrane wraki statków, zakazując nieautoryzowanego dostępu, nurkowania przy nich oraz wydobywania przedmiotów lub ich niszczenia.

  • Ustawę o zabytkach i obszarach archeologicznych z 1979 roku (Ancient Monuments & Archaeological Areas Act 1979) – zapewniającą ochronę historycznych stanowisk archeologicznych, w tym tych znajdujących się pod wodą, chroniąc je przed przypadkowym lub celowym uszkodzeniem.

  • Ustawę o ochronie pozostałości wojskowych z 1986 roku (Protection of Military Remains Act 1986) – dotyczącą wraków wojennych i statków militarnych, w tym zatopionych okrętów i samolotów, uniemożliwiając ich nielegalne eksploatowanie i niszczenie.

  • Ustawę o dostępie do wybrzeża i morza z 2009 roku (Marine and Coastal Access Act 2009) – regulującą działalność w strefach przybrzeżnych, w tym ochronę podwodnego dziedzictwa, określając zasady dostępu, prowadzenia badań i monitorowania wraków i stanowisk archeologicznych.

  •  

     

Podręcznik wyjaśnia te przepisy i podaje praktyczne przykłady działań. Na przykład służby mogą reagować na nielegalne nurkowanie przy wrakach, zabezpieczać dowody lub monitorować obszary chronione.

W Anglii obecnie jest 57 wraków objętych ochroną prawną jako Protected Wreck Sites. Każdy z nich wymaga specjalnej uwagi służb morskich i policji, ponieważ wraki leżą w różnych warstwach wody i są narażone na kradzież, wandalizm lub przypadkowe uszkodzenia.

Do najważniejszych chronionych wraków, wskazanych w podręczniku jako przykłady miejsc wymagających szczególnej ochrony, należą:

• Rill Cove Wreck – hiszpański statek z XVI w., Kornwalia

• Moor Sand Site – wrak z epoki brązu niedaleko Salcombe

• Cattewater Wreck – XVII‑wieczny statek koło Plymouth

• West Bay Wreck – wrak handlowy XVII w., Dorset

• Swash Channel Wreck – statek handlowy z XVII w., Poole Harbour

• St Anthony (San Antonio) – portugalska karaka z 1527 r.

Manual wskazuje procedury egzekwowania prawa, w tym monitoring stref, komunikację między agencjami, dokumentowanie dowodów i stosowanie formularzy operacyjnych, które wspierają skuteczną ochronę wszystkich chronionych wraków w Anglii.

 

 

 

 Narzędzia i zasoby

Manual Historic England  zawiera formularze, kontakty do odpowiednich organów, słowniczek terminów oraz spis chronionych i zaplanowanych do ochrony miejsc w Anglii. Dodatkowo przewidziano wersję online z wyszukiwarką i mapami GIS, a także PDF do pobrania, aby umożliwić dostęp w rejonach bez internetu.

 

 Wpływ na ochronę zabytków podwodnych

Dzięki podręcznikowi służby morskie i policja mają teraz ujednolicone wytyczne, co ułatwia szybsze reagowanie na kradzieże, wandalizm i nielegalny połów przy wrakach. Dokument wzmacnia współpracę między agencjami, pozwala skuteczniej chronić dziedzictwo kulturowe pod wodą i wspiera egzekwowanie prawa w całym regionie przybrzeżnym.