W ruinach królewskiego pałacu na zatopionej wyspie Antirhodos, w Porcie Wschodnim Aleksandrii, archeolodzy odnaleźli brązowy pierścień pieczętny z wizerunkiem latarni Faros. Odkrycia dokonano podczas badań podwodnych prowadzonych przez zespół Francka Goddio. Informację o znalezisku ogłoszono na początku października 2026 roku.
Pierścień z przedstawieniem latarni Faros
Brązowy pierścień pieczętny odnaleziono w ruinach pałacu na Antirhodos. Na jego powierzchni zachował się grawerunek przedstawiający budowlę, którą archeolodzy identyfikują jako latarnię Faros, jeden z siedmiu cudów starożytnego świata.
Według egipskiego Ministerstwa Turystyki i Starożytności jest to pierwszy znany pierścień pieczętny z takim wizerunkiem. Grawerunek przypomina przedstawienia latarni zachowane na monetach z II wieku n.e. Podobieństwo stanowi punkt odniesienia dla analizy zabytku, nie pozwala jednak jednoznacznie określić jego wieku.
Nie ustalono dotychczas, do kogo należał pierścień ani w jakim celu był używany. Tego rodzaju przedmioty służyły między innymi do odciskania znaków w wosku lub glinie, którymi zabezpieczano dokumenty i przesyłki. Mogły być wykorzystywane zarówno w działalności urzędowej, jak i prywatnej.
Miejsce odnalezienia pierścienia skłoniło badaczy do rozważenia jego możliwego związku z administracją latarni Faros.

Badania w Porcie Wschodnim Aleksandrii
Prace podwodne prowadzone są przez Europejski Instytut Archeologii Podwodnej (IEASM) pod kierunkiem Francka Goddio, we współpracy z egipskimi służbami archeologicznymi.
Badane są zachowane fragmenty zabudowy, dokumentowane jest ich rozmieszczenie, analizowane są również przedmioty odnajdywane w obrębie dawnego pałacu. Szczególne znaczenie ma kontekst odkrycia pierścienia — jego położenie na terenie królewskiej rezydencji.
Franck Goddio wskazuje, że w pałacu mogły znajdować się pomieszczenia pełniące funkcje administracyjne, w tym związane z zarządzaniem latarnią Faros. Jest to interpretacja oparta na charakterze stanowiska i odkrytym przedmiocie. Nie potwierdzono jednak, że pierścień należał do urzędnika odpowiedzialnego za latarnię.
Podczas tegorocznej kampanii badawczej archeolodzy pracują również w innych częściach Portu Wschodniego. Oprócz Antirhodos badania obejmują rejon świątyni Izydy, pozostałości obelisku oraz Timonium, związanego z Markiem Antoniuszem.
Prace pozwalają dokumentować zabudowę dawnego portu i określać funkcje jego poszczególnych części. Analiza przedmiotów odnajdywanych w obrębie stanowisk uzupełnia dokumentację zachowanych struktur architektonicznych.

Antirhodos — zatopiona część królewskiej Aleksandrii
Antirhodos było wyspą położoną w obrębie wielkiego portu Aleksandrii, znanego w starożytności jako Portus Magnus. Znajdował się na niej pałac należący do królewskiej dzielnicy miasta, związany z władcami dynastii Ptolemeuszy.
Dziś pozostałości wyspy i jej zabudowy spoczywają pod powierzchnią Morza Śródziemnego. Badania prowadzone przez zespół Francka Goddio odsłaniają fragmenty architektury rozciągające się na obszarze kilku tysięcy metrów kwadratowych.
O Antirhodos wspominał grecki geograf Strabon, który odwiedził Egipt w latach 29–25 p.n.e. Opisał wyspę i znajdujący się na niej pałac, należący do królewskiej części Aleksandrii.

Odnalezienie pierścienia z wizerunkiem latarni Faros właśnie w tym miejscu jest istotne dla interpretacji funkcji dawnego pałacu. Przedmiot pochodzi z obszaru, który stanowił jeden z ośrodków władzy w starożytnym mieście.
Do ustalenia pozostaje jego datowanie i pierwotne przeznaczenie. Bez dokładniejszej analizy kontekstu archeologicznego nie można rozstrzygnąć, czy pierścień rzeczywiście był związany z administracją latarni.
Źródło: Egipskie Ministerstwo Turystyki i Starożytności.



