Morze Czarne skrywa prawdziwe skarby archeologiczne. Dla badaczy stanowi jedno z najlepszych miejsc przechowywania artefaktów na świecie.
Międzynarodowy zespół zajmujący się archeologią morską Morza Czarnego (MAP) od 2015 roku etapami przeprowadza archeologiczne i geofizyczne badania dna morskiego. Do roku 2017 odkryto 40 wraków statków z okresów m.in. imperium rzymskiego, bizantyjskiego i osmańskiego.
Większość z nich jest właściwie prawie nietknięta, niczym zatrzymana w czasie 1300 lat temu. Tegoroczne badana zaowocowały kolejnymi odkryciami, dwudziestoma następnymi wrakami.
Warto przeczytać:
Najciekawszym z nich okazał się idealnie zachowany, z powodu warunków panujących w „martwej strefie” Morza Czarnego, prawie kompletnie nietknięty wrak greckiego statku handlowego sprzed 2400 lat. Wraz z masztem, ławkami wioślarskimi, rumplem i sterem nadal znajdującymi się na miejscu.
Wrak spoczywający na głębokości 1800 metrów przypomina konstrukcją statek namalowany na starożytnej greckiej wazie znanej jako „Odyseusz i syreny”, znajdującej się obecnie w Muzeum Brytyjskim. Przedstawiona na niej scena opisana w „Odysei” Homera, pokazuje statek i przywiązanego do jego masztu Odyseusza króla Itaki, wsłuchującego się w śpiew syren, podczas słynnej podróży morskiej do domu, po wojnie z Troją.
Wiele statków nosi cechy, znane jedynie z piśmiennych przekazów czy obrazów, ale do tej pory nigdy nie znaleziono tak widocznych podobieństw.
Badania datowania wieku statku, potwierdzają pochodzenie z okresu 400 wieku p.n.e, czyniąc go najstarszym nietkniętym wrakiem znanym ludzkości. Najstarszy jak dotąd odkryty wrak ma ponad 3000 lat, niestety zachowały się tylko jego fragmenty.
Zobacz także: ARCHEOLOGIA PODWODNA
- Wrak z XVI wieku odkryty podczas ćwiczeń. Bałtyk znów odsłania swoje tajemnice
- Zatopiony rzymski port skrywa się pod wodą
- 600 amfor na dnie Morza Egejskiego. Wrak sprzed 2400 lat u wybrzeży Andros
- AI zaczyna rozpoznawać wraki po ich geometrii
- Niemiecki LS 6 odnaleziony po ponad 80 latach
- Bizantyjski złoty skarb na dnie Adriatyku. Wrak u wybrzeży Mljetu odsłania historię sprzed 1300 lat
- Sąd zablokował sprzedaż artefaktów z Titanica. Chodzi o 361 przedmiotów
- Pod wodą odnaleziono zatopiony port sprzed ponad 2300 lat
- Rzymskie dolium i pozostałości wraku odkryte u wybrzeży Elby
- Tajemniczy obiekt na dnie laguny. Nowa wyprawa rusza w poszukiwaniu samolotu Amelii Earhart
Statek wykorzystywany był prawdopodobnie do transportu towarów handlowych. Na pokładzie znajdowało się od 15 do 25 mężczyzn, natomiast przyczyną zatonięcia mógł być sztorm.
Zdaniem odkrywców wrak powinien pozostać na dnie, ze względu na niemożność wydobycia go w całości, jak i na koszty.
Najczęściej czytane:
MAP podczas kilku lat badań odnalazł w sumie 67 wraków.
Cmentarzysko, które zostało przez nich odkryte, to w większości wraki w prawie idealnym stanie. Rzeźby w drewnie na niektórych z nich nadal pozostają nietknięte przez czas. Informacje dotyczące szczegółów i ich lokalizacja ze względu na bezpieczeństwo oczywiście utrzymywane są w tajemnicy.
Zobacz także:
Warunki panujące w wodach Morza Czarnego poniżej 150 metrów praktycznie całkowicie eliminują formy życia. Dzięki czemu znalezione wraki, jak i ładunki uległy konserwacji. Na wielu z nich znajdują się nietknięte konstrukcje, czy wyposażenie, dziś znane tylko z przekazów piśmiennych i ilustracji.
Kierownik projektu, profesor Jon Adams z Uniwersytetu Southampton, powiedział: „Ten zbiór składa się z jednego z najwspanialszych podwodnych muzeów statków i marynarzy na świecie”.
Podczas wypraw naukowych MAP na morskim statku „Stril Explorer„ wykorzystuje się najbardziej zaawansowane podwodne systemy badawcze na świecie, w tym m.in. dwa zdalnie sterowane pojazdy typu ROV, do badania dna morskiego. Jeden zoptymalizowany do fotografii 3D w wysokiej rozdzielczości, i drugi, Surveyor Interceptor.
Interceptor posiada cały pakiet instrumentów geofizycznych, a także światła, kamery o wysokiej rozdzielczości i skaner laserowy.
Odkryte przez zespół wraki datują się głównie na okres imperium rzymskiego, bizantyjskiego i osmańskiego. Po roku 1453, kiedy Turcy Osmańscy zajęli Konstantynopol — i zmienili nazwę na Stambuł — Morze Czarne było właściwe niedostępne dla handlu zagranicznego.
Prawie 400 lat później, w 1856 roku, traktat paryski ponownie otworzył morze na handel wszystkich narodów.
Zespół MAP ds. Morza Czarnego składa się z naukowców z Centrum Archeologii Morskiej Uniwersytetu w Southampton (CMA), którzy nawiązali formalne partnerstwo z bułgarskim Narodowym Instytutem Archeologii z Muzeum i Bułgarskim Centrum Archeologii Podwodnej (CUA). Współpracują z Uniwersytetem Södertörn ze Szwecji, Uniwersytetem Connecticut, USA; Greckim Centrum Badań Morskich, oraz MMT.
Źródło: Southampton, MAP
[the_ad_group id=”2493″]
Zobacz także: NEWS
Pierścień z wizerunkiem latarni Faros odkryty w podwodnej Aleksandrii
W ruinach królewskiego pałacu na zatopionej wyspie Antirhodos, w Porcie Wschodnim Aleksandrii, archeolodzy odnaleźli brązowy pierścień pieczętny z wizerunkiem latarni Faros. Odkrycia dokonano podczas badań podwodnych prowadzonych przez zespół Francka Goddio. Informację o znalezisku ogłoszono na początku października 2026 roku. Pierścień z przedstawieniem latarni Faros Brązowy pierścień pieczętny odnaleziono w ruinach pałacu na Antirhodos. Na […]
World Apnea 2026. Dwa rekordy świata i rywalizacja do ostatniego nurkowania
Dwa rekordy świata, dziesiątki rekordów narodowych i walka o tytuły rozstrzygana w ostatnich konkurencjach. Mistrzostwa świata AIDA 2026 w Limassol pokazały zarówno możliwości światowej czołówki freedivingu, jak i postęp zawodników reprezentujących kolejne kraje. O końcowych wynikach decydowały nie tylko osiągnięte głębokości, lecz także prawidłowe zakończenie prób i konsekwencja w całym cyklu startów. Od 30 września […]
137 metrów! Alexey Molchanov ustanowił nowy rekord świata we freedivingu
Alexey Molchanov osiągnął 137 metrów w konkurencji stałego balastu w płetwach (CWT) podczas mistrzostw świata AIDA 2026 w Limassol na Cyprze. To najgłębsze nurkowanie w monopłetwie w historii tej konkurencji. 8 października, podczas ostatniego dnia World Apnea 2026 Depth World Championships, Molchanov poprawił swój dotychczasowy rekord świata o jeden metr. Poprzedni wynik, wynoszący 136 metrów, […]
World Apnea 2026. Zharkova wygrywa CWT, Törőcsik triumfuje w klasyfikacji generalnej
Nataliia Zharkova zwyciężyła w konkurencji stałego balastu w płetwach (CWT), osiągając 113 metrów podczas mistrzostw świata AIDA w Limassol. Zsófia Törőcsik zdobyła brązowy medal w tej konkurencji i zapewniła sobie zwycięstwo w klasyfikacji generalnej kobiet. 7 października na Cyprze zakończyła się rywalizacja kobiet w World Apnea 2026 Depth World Championships. W ostatniej konkurencji, CWT, wystartowały […]
World Apnea 2026: rekord świata Törőcsik i jeden punkt między Klovarem a Molchanovem
Po dniu przerwy zawodnicy World Apnea 2026 w Limassol wrócili do rywalizacji. 5 i 6 października należały do Free Immersion (FIM). Najpierw Zsófia Törőcsik sięgnęła po rekord świata, dzień później Petar Klovar i Alexey Molchanov stoczyli kolejny pojedynek o zwycięstwo. Przed ostatnią konkurencją mistrzostw dzieli ich w klasyfikacji generalnej zaledwie jeden punkt. 108 metrów Zsófii […]
108 metrów. Zsófia Törőcsik z nowym rekordem świata!
Zsófia Törőcsik została mistrzynią świata w nurkowaniu swobodnym (FIM) podczas World Apnea 2026 Depth World Championships w Limassol na Cyprze. Reprezentantka Węgier osiągnęła 108 metrów, ustanawiając nowy absolutny rekord świata AIDA. To jej drugi tytuł mistrzyni świata podczas tegorocznych zawodów i kolejny znakomity występ w Limassol. Warto przeczytać: World Apnea 2026. Dwa rekordy świata i […]
Limassol na jednym oddechu. Pierwsze dni World Apnea 2026
Rekordy krajowe, niespodziewane rozstrzygnięcia, czerwone kartki i rywalizacja zawodników należących do ścisłej światowej czołówki. Pierwsze cztery dni World Apnea 2026 Depth World Championships w Limassol pokazały, jak niewiele w sportowym freedivingu dzieli perfekcyjnie wykonany start od wyniku, który ostatecznie nie trafia do klasyfikacji. Cypryjski Limassol po raz kolejny stał się centrum światowego freedivingu. Tegoroczne mistrzostwa […]
GoPro planuje fuzję ze Starman Optical
GoPro, producent popularnych kamer sportowych i urządzeń do rejestrowania obrazu, poinformowało użytkowników o planowanej fuzji ze Starman Optical. Ogłoszenie wywołało pytania o przyszłość firmy i jej produktów. Na najważniejsze z nich odpowiedział założyciel i dyrektor generalny GoPro Nick Woodman, wyjaśniając, jakie znaczenie ma transakcja dla dalszego rozwoju firmy i jej technologii. GoPro i Starman Optical […]
Światłowód, który zaczął badać ocean
Na dnie oceanów od dziesięcioleci działa infrastruktura, której podstawowym zadaniem jest coś zupełnie innego niż prowadzenie badań naukowych. Podmorskie kable światłowodowe łączą kontynenty, wyspy, centra danych i całe systemy gospodarcze, przesyłając ogromne ilości informacji na odległości liczone w setkach i tysiącach kilometrów. Według danych TeleGeography na początku 2026 roku na świecie znajdowało się ponad 1,5 […]
Ponad 4000 lat pod wodą. Ile naprawdę żyją koralowce?
Życie koralowca jest bardziej skomplikowane, niż mogłoby się wydawać. Pojedynczy polip może żyć zaledwie kilka lat, podczas gdy utworzona przez polipy kolonia może przetrwać tysiąclecia. Jedną z najstarszych znanych kolonii znaleziono w głębinach w pobliżu Hawajów – jej wiek oszacowano na około 4265 lat. Patrząc na koralowiec, widzimy jeden organizm. Tymczasem to, co zwykle nazywamy […]
